Kiyosaki: beleggers denken slim te zijn maar maken grote fout

Robert Kiyosaki, de man achter het wereldberoemde boek Rich Dad Poor Dad, deelt regelmatig zijn ongezouten mening over de financiële wereld. Zijn nieuwste waarschuwing raakt een pijnlijke zenuw: de meeste beleggers denken dat ze verstandig bezig zijn, maar maken volgens hem een fundamentele fout die hen op de lange termijn duur kan komen te staan. En die fout heeft alles te maken met hoe zij hun vermogen aanhouden.

De illusie van spreiding

Veel beleggers zijn trots op hun gespreide portefeuille. Ze beleggen in ETF's die de S&P 500, de wereldindex of technologiesector volgen, en voelen zich daarmee beschermd tegen grote verliezen. Diversificatie is immers een van de gouden regels van beleggen. Maar Kiyosaki trapt stevig op de rem bij dat zelfgenoegzame gevoel.

Volgens de Amerikaanse zakenman en financieel adviseur houden deze beleggers in werkelijkheid geen échte bezittingen aan. Hij noemt ETF's en vergelijkbare financiële producten 'nepbezittingen': instrumenten waarbij je indirect eigenaar bent van iets, maar het nooit daadwerkelijk in handen hebt. Je bezit een papiertje dat verwijst naar een aandeel, dat verwijst naar een bedrijf, dat verwijst naar bezittingen. Lagen en lagen van abstractie, zonder dat jij ooit de werkelijke controle hebt.

Wat zijn dan wél echte bezittingen?

Kiyosaki is al jarenlang een uitgesproken voorstander van wat hij 'harde activa' noemt: goud, zilver en bitcoin. Dit zijn bezittingen die je fysiek of digitaal direct in eigendom kunt hebben, zonder tussenkomst van een bank, broker of financiële instelling. Geen tegenpartijrisico, geen afhankelijkheid van een derde partij die failliet kan gaan of je toegang kan blokkeren.

Bitcoin past daar volgens hem perfect in. De cryptocurrency is niet voor niets door hem meerdere malen uitgeroepen tot zijn favoriete belegging voor de komende jaren. In tegenstelling tot een ETF op bitcoin, waarbij een vermogensbeheerder de coins beheert, kun je bitcoin daadwerkelijk zelf bewaren via een hardware wallet. Dat geeft een fundamenteel ander niveau van eigenaarschap - iets wat Kiyosaki essentieel acht in een wereld waar overheden schulden stapelen en centrale banken geld blijven bijdrukken.

De achterliggende angst: systeemfalen

Om Kiyosaki's redenering volledig te begrijpen, moet je kijken naar zijn bredere wereldbeeld. Hij is al jarenlang een uitgesproken criticus van het huidige financiële systeem. De enorme overheidsschulden in de Verenigde Staten, de aanhoudende inflatie en het wantrouwen tegenover de Federal Reserve vormen de rode draad door al zijn recente uitspraken.

Zijn vrees is dat het systeem op een gegeven moment zal kraken. Niet per se morgen, maar de richting staat voor hem vast. En als dat moment komt, zullen mensen met ETF's en papieren bezittingen als eersten worden getroffen. Zij zijn afhankelijk van instellingen die mogelijk niet meer functioneren of hun verplichtingen niet meer kunnen nakomen.

Bitcoin is in zijn ogen het digitale goud van deze generatie: schaars, gedecentraliseerd en onafhankelijk van welke instelling dan ook. Waar goud fysiek moeilijk te vervoeren en te verdelen is, biedt bitcoin juist enorme flexibiliteit en toegankelijkheid - mits je het zelf beheert.

Kritiek op Kiyosaki's visie

Niet iedereen is het eens met zijn zwart-witdenken. Financieel experts wijzen erop dat ETF's voor veel gewone beleggers juist een veilige en betaalbare manier zijn om te participeren in de groei van de economie. De kostenstructuur is laag, de spreiding is groot en het risico op menselijke fouten - zoals het kwijtraken van een private key bij bitcoin - is afwezig.

Bovendien is de redenering dat ETF's 'nep' zijn enigszins gechargeerd. Een ETF op fysiek goud of een spot bitcoin-ETF houdt wél degelijk onderliggende activa aan. Het verschil zit hem in het eigenaarschap, niet per se in de waardeontwikkeling. Voor iemand die puur rendement zoekt en geen waarde hecht aan zelfbewaring, kan een ETF een prima instrument zijn.

Desondanks raakt Kiyosaki een belangrijk punt: veel beleggers denken dieper na te hebben gedacht over hun portefeuille dan ze werkelijk hebben gedaan. De vraag 'wat bezit ik eigenlijk?' wordt zelden gesteld.

Relevantie voor de Nederlandse belegger

In Nederland is het beleggen via ETF's enorm populair geworden, mede door platforms als DeGiro, Bux en de opkomst van automatisch beleggen. Het is begrijpelijk: laagdrempelig, goedkoop en eenvoudig. Maar de discussie die Kiyosaki aanzwengelt, is ook hier relevant.

Steeds meer Nederlanders verkennen de mogelijkheden van bitcoin en andere crypto's als aanvulling op hun beleggingsportefeuille. Niet per se als vervanging van ETF's, maar als extra laag van bescherming en diversificatie buiten het traditionele financiële systeem. Zelfbewaring via een hardware wallet wint daarbij langzaam maar zeker aan populariteit.

Conclusie: eigenaarschap als kernvraag

Of je nu fan bent van Kiyosaki of zijn uitspraken te extreem vindt, de kernvraag die hij stelt is waardevol: heb jij écht eigenaarschap over je bezittingen, of ben je afhankelijk van partijen die dat voor jou regelen? In een wereld van toenemende financiële onzekerheid is dat een vraag die elke belegger zichzelf zou moeten stellen. Bitcoin biedt daarin een unieke mogelijkheid - maar vraagt ook om verantwoordelijkheid en kennis. Wie that trade-off begrijpt, maakt bewustere keuzes over zijn vermogen.